Badania: fani Vegety wykazują większą empatię niż fani Goku

Badania psychologiczne analizujące wpływ narracji i postaci antybohaterskich pokazują różnice w postawach u dorosłych fanów różnych postaci z Dragon Ball. Respondenci, którzy wskazywali Vegetę jako swoją ulubioną postać, częściej deklarowali większą empatię i większą akceptację dla ludzkich niedoskonałości niż osoby preferujące Goku.

Geoff Kaufman i Lisa Libby opisali mechanizm nazwywany „przyjmowaniem doświadczenia” (experience-taking). Polega on na tym, że podczas czytania książki lub oglądania filmu widz może utożsamić się z bohaterem, w myślach przyjmując jego perspektywę i symulując wydarzenia narracji. Badacze wskazują, że im silniejsze utożsamienie, tym większe prawdopodobieństwo, że zmiany w postaci wpłyną na poglądy i zachowania odbiorcy.

W swoim badaniu dr Mariska Kleemans zajęła się relacjami widzów z antybohaterami. Ustaliła, że publiczność jest przyciągana przede wszystkim przez przemianę moralną postaci, czyli zmianę statusu z antagonistycznego na pozytywny. Kleemans używa postaci Vegety jako przykładu – bohater zaczyna jako przeciwnik, a z czasem staje się członkiem rodziny i sojusznikiem.

Autorzy badań wskazują, że obserwowanie przemiany takiej postaci może skłaniać widzów do innego spojrzenia na błędy i zmianę zachowania. W badaniach sugeruje się, że u młodszych odbiorców intensywne utożsamianie się z postacią może wiązać się ze wzrostem empatii i większą tolerancją dla własnych i cudzych niedoskonałości.

Badacze zwracają uwagę na kontrast między Vegetą a Goku. Goku bywa przedstawiany w prostszych podziałach na dobro i zło, podczas gdy ścieżka Vegety jest bardziej złożona i konfliktowa. Wnioski autorów podkreślają, że wpływ mediów na zachowanie nie jest automatyczny i zależy od stopnia utożsamienia widza, jego wieku oraz kontekstu odbioru.

W publikowanych pracach pojawia się także szersze pytanie o to, jak postaci i ich przemiany oddziałują poza ekran. Badania opisują mechanizmy, które mogą łączyć narrację z postawami odbiorców, ale nie przedstawiają prostych reguł dotyczących moralnej oceny fanów poszczególnych postaci.